Текст книги "Тожмаҳал"

Норшернинг овози: Каттасидан шекилли… Лекин у Сиздан қасос олмоқчи.

Раъно: Бир тукимга ҳам тегинолмайди. Ҳозир қаердасан. Кел, ёнимга. Иккаламиз бир жойга борами-и-и-з.

Норшернинг овози: Боролмайман. Қўлга тушиб қолишим мумкин. Иккаламизга ҳам битта чора бор: чет элга қочиш! Мениям олиб кетасиз. Чунки бу шалтоқ ишларингизга мени ҳам аралаштиргансиз, мен ҳам шерикман.

Алоқа узилади. Раъно узоққа термулиб қолади. Эшикдан ҳарбий шим кийган Номусбек киради.

Номусбек: Ким бор?

Раъно: (Уст бошини созлаб) Бугун ўзим хизмат қиламан.

Номусбек: Нима?

Раъно: Нима қипти менга? (Айланиб) Мен ҳам 18 ёшли қиздан қолишмайман. Бии-и-ир синаб кўргин. Кейин ҳар куни келадигн бўласан. Кел. манави диванга. Берган пулингга рози бўлиб кетасан.

Йигитнинг қўлидан ушлаб белига олиб келади. Номусбек уни силтаб юборади.

Номусбек: Шунақа гаплар эшитдим. Рост-ми ёлғонми: текширгани келувдим. Акамни номини булғаб, нима ишлар қилиб юрибсан.

Раъно: Аканг ўлган. Булғанадиган ҳоли қолмаган. Ҳа, сени танидим. Генералнинг неварасисанку? Сенларнинг давринг ўтган. Бобонг ҳеч нима қилолмай ўлиб кетди…

Номусбек: Қанжиқ ит… Сенга 3 кун муҳлат бераман. Бизнинг маҳалладан кўчиб

кет.

Раъно: Сен ким бўпсан сўроқ қиладиган? Буни гапирадиган “маҳалла” бор.

Номусбек: Мен маҳалланинг номидан чиқдим.

Раъно: Ишинг бўлмасин. Мен эркакман…

Номусбек: Исминг нима ўзи? А, нечта исминг бор ўзи? Ҳар бир қилган гуноҳингга биттадан исм қўйганмисан ўзингга? Эртага ҳаммаси учун битта ўзинг жавоб берасан.

Раъно: менга бақирма. Сени қаматвораман.

Номусбек: Айтганимни қилмасанг, ўлдириб кетаман.

Раъно: Қўлингдан ҳеч нима келмайди.

Номусбек: Э, беномус. Нечта қизни чет элга сотиб, қанча оилани ёстиғини қуритдинг? Энди ўша пулларга ҳам қониқмай, Одам савдоси билан ўз юртингда, ўз уйингда ҳам шуғуллана бошладингми? Шундай қиламан-ки, изингни ҳеч ким тополмайди. Мана шу наҳс босган уйингга кўмаман. Ҳидинг ҳам чиқмайди. Ҳаром пулларинг ҳам, ҳаромхўр шерикларинг ҳам қутқаролмайди. (Кўрсаткич бармоғини Раънога ниқтаб) Сениям тийиб қўядиганлар бор, йўқ деб ўйлама. Уч кундан кейин келаман. Йўқ бўл.

Раъно кўйлагини йиртади. Қўлига тушган идишларни синдиради.

Раъно: Вой-дод! Қутқаринглар… ўз уйимда мени зўрламоқчи… (Лола чиқиб қараб туради.) Сен икки қизим гувоҳ бўласан. Униям чақир…

Лола ортига қараб Юлдузни кўради. Номусбек Юлдузни кўриб ток ургандек чўчиб тушади.

Номусбек: Сен бу ерда нима қиляпсан?

Раъно: Нима ишинг бор? Бу менинг тутиб олган қизим.

Лола: Тутинган дейиш керак.

Раъно: Нима фарқи бор. Тутиб олган, тутантирган, икковиям бир гўр.

Номусбек: Нега кўзларинг кўкарган?.

Раъно: У менинг меҳмоним. Кир, қизжоним, ичкарига…

Номусбек: (Раънони жағидан ушлаб йиқитиб юборади.) Ўчир овозингни.

Раъно: Аёлга кучинг етадими? Бир ожиза аёлга қўл кўтаргани уялмайсанми? Ҳамма эркак шундайсанлар… биз аёллар… биз бечора аёлларни хорлагани хўрлаган. (Телефонда рақам теради. Номусбекнинг қўлидан ушлаб ўзига уради.) Сен зўравон, золим эркаклар дастидан яшаб бўлмай қолди. Дооооод! Ааааа! Ҳозир милиция чақираман. Бизни қутқаради. Қонун ҳимоячилари, келинглар. Ало, милиция, мени зўрлашяпти… ўз уйимда… 3-мавзе, Қатортол 3-уй. Тезроқ… Воййй… қўйвор… ўлдим…

Номусбек: Юр, олиб кетаман. (Юлдузнинг қўлидан ушлаб ташқарига бошлайди. Унинг қорнини кўриб ҳайрон қолганидан оғзини кафтлари билан тўсиб ўтириб қолади.) Ё… худо… Бу нима бало? Тўйинг бўлдими?

Юлдуз йўқ маъносида бошини силкитади.

Номусбек: Отаси ким?

Юлдуз: Билмайман…

Номусбек: Нима? Бу ваҳшийлар ёш бошингга шунча савдо солишдими?

Раъно: Ҳар ким ўз қисмати учун ўзи айбдор.

Номусбек: Балки дўстим Россияга кетмаганда, сендай синглисини бундай хор бўлишига йўл қўймаган бўлармиди? Лекин мен дўстимнинг синглисини кўз остимда хор бўлишига қараб ўтирдим-ми-а? Юр, кетамиз, юр.

Юлдуз Номусбекнинг қўлидан юлқиниб, чиқади-да тўхтаб қолади.

Номусбек: Нега тўхтаб қолдинг?

Юлдуз: Мени нима қиласиз? Нима учун керакман Сизга? ЭРТАГА: “Бу шўрликчани қутқариб қолдим” деб, тилингизни узун қилиш учунми? Ёки қўлингизда ўйинчоқ қилиш учун-ми? Ё кимгадир совға қиларсиз мени? А, ё менга уйланасизми? Сиз ҳамма эркакларнинг дарду фикрингиз бир. Фақат тўшак! Ҳаммангиз бир гўрсиз. Сизлардан нафратланаман.

Номусбек: Мен шу пайтгача сендан бошқа қизнинг қўлидан ушламаганман.

Юлдуз: Бунақа гапирган эркакман деб юрган эркакларни кўпини кўрдим.

Номусбек: Мана… мана шу характеринг учун шу ердасан. Ўзингча ғурурлисан. Димоғинг осмонда… Шу уйдан чиқ. Уйингга, онангнинг қўлига топшираман. Кейин мени унутасан.

Юлдуз: Мен Сизни севмаганман, севмайман ҳам. Унутинг мени. Бир пайтлари чарақлаган севги қуёшимизни булутлар тўсган. Сизга номуносиб мендай беномус.

Номусбек: Ким кимга муносиблигини айтиш бандасига эмас. Худо ўзи билади. Ҳарбий хизматда юрганимда офицерларимиз айтарди. Яра жойга малҳам боғламасанг, йиринглайди, чирийди деб… Шу ерда чиримоқчимисан?

Юлдуз: Ит теккан сувни арслон ичмайди.

Номусбек: Кўп гапирма. Тозароқ жойда гаплашамиз.

Номусбек Юлдузнинг тирсагидан ушлаб ташқарига бошлайди. Юлдузнинг сумкаси ерга тушади. Юлдуз Номусбек оёғи остига тушган блокнотни олишга энгашади. Лекин қорни ҳалақит беради. Номусбек чаққонлик қилиб блокнотни олади.

Номусбек: Офицерларимиз: ҳар кимнинг қадрдон буюми бўлади. У ўша буюмсиз яшолмаслигини ўзи айтиб қўяди. Уни олиб қўйиб, жазолаш керак, деб айтарди… нима бу? (Блокнотни очиб) Кундааалик! Кундалигинг керак бўлса, менинг ортимдан юр.

Номусбек блокнотни қўйнига соладида, ташқарига отланади. Остонада ички ишларнинг икки нафар ходими кўринади. Раъно уларга пешвоз чиқади.

Раъно: Келинглар, укажонлар. Мана ҳамма томоним моматалоқ бўлиб кетди манави зўравоннинг ишидан. Ёшларини танла, десам менга ёпишади. Мана иккита гувоҳим бор. Мени зўрлагангга 25 йил ҳозир. Қамоқда чирийсан.

Ходим1: Шу гап ростми?

Номусбек: Унақа одатим йўқ.

Раъно: Бўлмаса, бу ерда нима қиляпсиз?

Номусбек: Мен бу қизни опкетгани келувдим.

Ходим2: У қиз кимингиз бўлади.

Номусбек: Дўстим… А… йўқ… хотиним… хотиним эди.

Раъно: Нима? Ёлғон! Ёлғон айтяпти, денглар… (Лола билан Юлдузга) Ёлғон.

Юлдуз: Мен уни танимайман.

Номусбек: Мен Номусбек акангманку. Боя таниб турувдингку.

Юлдуз: Мени кечиринг. (Ичкарига кириб кетади.)

Раъно: Ана, ана, ажаб бўпти. Умринг қамоқда ўтади. Мана, иккита гувоҳим бор.

Ходим2: Нима қиламиз, оғайни?

Ходим Номусбекка яқинлашиб қўлини боғлашга уринади.

Номусбек: Шарт эмас. Идораларинг қаердалигини ўзим биламан.

Ходим2: Хафа бўлмайсан, укача.

Ходим1: Биз шунга мажбурмиз, йигитча.

Қонун посбонлари Номусбекни олиб чиқиб кета бошлайди.

Номусбек: Охирги марта гаплашиб олай синглим билан.

Номусбек келиб Юлдузнинг сочини силайди. Юлдуз узун сочларини тортиб олади.

Номусбек: Бирон ёрдам керак бўлса, 007га телефон қил.

Юлдуз ялт этиб қараб қолади. Номусбек эшик томонга қайтади.

Раъно: (Юлдузга пичирлаб) Нега касал экансан, айтмадинг.

Лола: Айтгандимку…

Раъно: Касалим оғир демадингку?

Лола: Йўқ. Оғир эмаску… касалим… Оддий… ОИТС… ўладиган касалман.

Раъно: Нима қилиб бўлса ҳам шу йигит билан алоқа қиласан. Ўшандан кейин сенга жавоб… қаёққа кетсанг… Тўртта қибла томонинг… (Ички ишлар ходимларига) Бир минут тўхтанглар. Бу йигит манави (Лолани кўрсатиб) қизнинг қариндоши экан. Адашибмиз… (Номусбекка яқинлашиб) Бир оғиз гапим. Мен улардан сени қутқариб оламан. Манави ҳурлиқо хизматингда бўлади.

Раъно мусиқа остида Лолани худди қўғирчоқ реклама қилгандай мақтайди. Номусбек ўйланиб қолади. Номусбек ҳадеб оғзини кўрсатаверади.

Раъно: Нима демоқчисан?

Номусбек: Иҳиҳм… (Оғзини кўрсатиб) Оғзимдаги носни туфлаб келай.

Раъно ўнг тарафни кўрсатади. Номусбек ўша томонга бориб қайтади.

Номусбек: Мен розиман.

Раъно: Ана бу бошқа гап. Сизлар бўшсизлар, йигитлар. (Ходимларга эшикни кўрсатиб) Буёғини ўзимиз келишиб оламиз.

Номусбек: Дам олсак, дам олибмизда! Бир йилдан бери аёлнинг ҳидини олганим йўқ. Қани, кетдик.

Номусбек Юлдузга ошкора қараб, Лоланинг елкасига қўлини ташлаб ўнг тарафдаги хона сари юради.

Юлдуз: Йўқ. Борманг…

Номусбек: Ҳа. Рашкинг келяптими?

Юлдуз: Йўқ. Майли, мен сиз билан кетаман.

Номусбек: Қандай кетасан? Қорнингдаги бола ҳалақит беради бизга!

Номусбек ва Лола хиринглашиб кўздан йўқолади. Раъно хурсанд бўлиб қарсак чалади.

Юлдуз: (Оёғи куйган товуқдек типирчилаб) Иблис… Шайтон…

Раъно: Хахаха… Шайтон келиб мана мендан дарс олсин! Шайтонингга устозлик қиламан.

Лоланинг ўзи сўппайиб қайтиб чиқади.

Раъно: Нега унинг қучоғида эмассан?

Лола: Ойнадан ташлаб қочди.

Раъно ўша томонгга югуради. Икки қиз кўча томонга отилади. Қайтиб чиққан Раъно ҳам эшикдан ғойиб бўлади. Бироз ўтиб қайтиб киради.

Раъно: Ҳаммаси тамом. Энди битта йўли бор: чет элга қочиш. Шунча нарсани… шунча уй-жойни кимга ташлаб кетаман?! Ким олади? Эгасиз қоладими? Барибир қайтиб келиб, лўлилик қилиб қайтариб оламан кимдан бўлса ҳам. Норшер айланма йўл орқали чегарадан ўтишни билади. Кетаман. Дубайга Фотиманикига кетаман. Йўқ, Россияга кетганим маъқул.

Раъно тезликда ичкаридан сумка олиб чиқади. Ерда сочилган қимматбаҳо буюмларни сумкага солади. Кимгадир рақам теради.

Раъно: Вой, бошим, портлаб кетай деяпти. Ало, Нор, тилла дўкон ёнида кўришамиз. Боряпман.

Раъно шошилиб эшик сари юради. Унинг йўлини фуқаро кийимидаги Сардор тўсади. Ортида ҳалиги икки ходим.

Сардор: Сиз прокуротуранинг 99-сонли ордерига асосан ҳибсга олинасиз. Ўз уйингизда одам савдоси жинояти билан шуғулланганликда гумон қилинасиз! 007 ишонч рақамига қўнғироқ қилиб устингиздан ариза қилишган.

Раъно: Болам бор. Укажон, болам билан хайрлашиб олай.

Сардор: Бола сотиб олишда, бола сотишда ҳам гумон қилинасиз. Бизда етарли асосларимиз бор. Олиб кетинг.

Раъно: Бирпас нафасимни ростлаб олай. Ё шу ерда ўлдирмоқчимисан? Вой-вой, бошим.

Раъно бошига рўмол танғиб олади. Сардор имо қилади. Икки йигит унинг қўлидан қайиради.

Раъно: Маҳалла нозири Қилич акамни чақирайлик. У мени қутқаради.

Сардор: Маҳалла нозири Сиз билан тил бириктирганликда айбланиб ҳибсга олинган.

Раъно: Ҳа, ажаб бўпти. Қанча пулларимни олган. Ҳаммаси жавоб берсин. Яна биттаси бор. Исми гўрда мингта исми бор. Рустам, Норшер… у ҳозир қочиб кетмоқчи. Уни ҳам ушланглар.

Сардор: Ҳеч ким қочиб кетолмайди. Ҳаммаси Сизга ўхшаб қонун олдида жавоб беради.

Раъно: Мен абдувокат чақираман.

Сардор: Бемалол. Лекин фойдаси бўлармикан?!

Раъно: йўқ. Мен нарсаларимни ҳам ўзимни олиб кетаман. Уйимни ҳам олиб кетаман.

Сардор: Сизга энди уларнинг кераги бўлмайди бир умр.

Раънонинг боши айланиб йиқилиб тушади. Унинг рўмоли ерга тушади. У тепакал аёл эди. Ходимлар бир муддат унга қараб туради.

Сардор: Кўтаринглар… Касалхонага олиб борамиз.

Раъно ерда ётган рўмолини олишга интилади.

Раъно: Худо мени кал қилиб қўйгани етмасмиди. Мана…

Ходим1: Қилган гуноҳларинг учун бу кам!

Раънони олиб чиқиб кетаётганда инсульт бўлади. Бир юзи қийшайиб қолганди.

Чироқ ўчади.

УЧИНЧИ САҲНА: СОҒАЙИШ ФАСЛИ

Одам савдосидан жабр кўрганларни даволаш республика реаблитация маркази ҳовлиси. Тонг. Ёнма-ён икки ўриндиқ. Бирида Собир хиргойи қилиб шахмат тахтасига доналарни жойлаштирмоқда. Хипча бел, таранг либосларда Юлдуз киради.

Юлдуз: Бузоқнинг югургани сомонхонагача, дўхтирнинг қочгани шу ергача эканда?

Собир парво қилмайди.

Юлдуз: Бу дунёда эркаклар қолмапти.

Собир: Биз дўхтирлармиз.

Юлдуз: Дўхтирлар эркаклар эмас эканда?!

Собир жаҳл билан Юлдузга қарайди.

Юлдуз: 100 та эркак ишлайдиган ишхонада мени қучоғига оладиган битта мард бўлмасая!?

Собир: Ҳаддингиздан ошяпсиз. Мен даволовчи врачман. Бошқа нарса эмас. Ўтмишни унутиш учун шу ердасиз, унутманг.

Юлдуз хиринглаб ўтиради.

Юлдуз: Дўхтир ака, чўнтагингизга яшириб юрган уколингиз қанча? Катталиги мана шунча борми? Борми ўзи? (Қўлини юзини тескари ўгирган Собирга узатади.) Исмимни биласизми?

Собир: Қайси бирини айтай?

Юлдуз: Сизга қайси бири ёқади? Гули, Зули, Баҳор…

Собир: Юлдуз!

Юлдуз: Ростдан шу исм Сизга ёқадими? Отам қўйган бу исмни… Жўрттага ёқади, деб менга эришмоқчиларда, а? Биламан, сиз эркакларни…

Собир: Ҳа, биласиз, биласиз. Биз эркакларга… фақат бир нарса керак. Сиз кимгадир ишонасизми ўзи?

Юлдуз: Ҳеч кимга.

Собир: Ўзингизгачи?

Юлдуз: Йўқ.

Собир: Ҳаётгачи?

Юлдуз: Йўқ.

Собир: Худогачи?

Юлдуз жимиб туради.

Собир: Худо ҳаммасини кўриб турибди. Ўзингизга ачинмасангиз ҳам соғлигингиз устида жон куйдираётган врачларни, ҳамшираларни, мени ўйласангизчи! Қачонгача ўзингизни жинниликка соласиз?! Сиздан баттар қийналганлар бор: соғайиб кетишди-ку! Шунча одам Сизга яхшилик истаяпти.

Юлдуз: Сиз ҳамми?

Собир: Ҳа. Мен Сизнинг халоскорингиз бўлмоқчиман. Халоскор фаришта.

Юлдуз: Нима?

Собир: Фаришта…

Юлдуз: Сиз озодлик фариштасини эшитганмисиз? Мен уни кўрганман. У мени озод қилган. У борлиги учун ҳам мен шу ердаман.

Собир: Ишонаман.

Юлдуз: Мен кўрган охирги мўъжиза бу 007 рақами! Ўша куни қамалган уйимдан қочиб кетаётганимда мени зўрлашганини, хўрлашаётганини 007 га қўнғироқ қилиб айтдим. Бир нафасда келиб, ҳаммасини танобини тортиб қўйди. 007га раҳмат. Менинг ҳақ-ҳуқуқим тикланди. Шунинг учун шу ердаман. Мени қамаганларнинг ўзи энди қамоқда. Ҳеч нимадан хавотирим йўқ, тўйиб-тўйиб яшаяпман. Шунча гапни ўзим гапиряпманми? Мени гапиртирган Сизгаям раҳмат.

Собир: Гапиринг, гапиринг. Чуқур-чуқур нафас олиб гапиринг.

Юлдуз: Бир танишим бўларди. У жинсий касалликдан ўлиб кетди. У ўзи билан учта йигитни ҳам ўлимига сабабчи бўлди. Биласизми, у ўлимидан бир кун олдин нима деганди? Ўзимнинг жонимга жавоб берарман амаллаб, лекин мени деб ўлиб кетганлар учун нима деб жавоб бераман.

Юлдуз узоққа тикилиб қолади.

Собир: Юлдуз. Тонг юлдузи кўринди. Ана, Умид юлдузи порлади. Ҳар тонг ўша шарқ томонда чиққанидек. Қараб туринг, кўрасиз. У милтираб ўзига чорлаётгандек бўлади.

Юлдуз: Кўряпман.

Собир: Ва ниҳоят. Етмиш бешинчи кун кўрдингиз. Яхши. Натижа бор. Демак, эрталабки муолажани бошласак бўлади. (Чўнтагидан суратлар олиб Юлдузга кўрсатади.) Бу суратда нима кўряпсиз?

Юлдуз: Ҳалиги… Уятсиз нарсага ўхшаяпти.

Собир: Миянгдан ундан бошқа нарсанинг расми борми? Ўзингдан сўрачи? Ҳар бир суратдан яхши нарсаларни топа билиш керак. Бу суратда ўзимизнинг Сирдарё тасвирланган. Дарё бўйида дарахтлар. Сиз у ерда ёлғизсиз. Сиз ёқтирган одам балиқ тутиб келяпти.

Юлдуз: Сиз…

Собир: Нима, мен?

Юлдуз: Ўша балиқ тутиб келаётган йигит Сизсиз.

Собир: Мен… мен раҳматли акангиз дўстини ўрнини боса олармиканман?.

Юлдуз умид билан Собирга қарайди.

Юлдуз: Сиздан ўша болалигимдаги севгининг ҳиди келади.

Собир: Агар менга ишонсангиз. Ўша йигитдан ҳам яхшироқ бўлишга ваъда берардим.

Собирнинг телефони жиринглайди.

Собир: (Телефонга) Келдингми, айиқ, хиёбонга келавер. (Юлдузга) Юлдуз, Сиз ичкарига бориб туринг. Мен биттаси билан гаплашиб олишим керак.

Юлдуз: У қизнинг исми нима?

Собир: Давроной.

Юлдуз: Мен ҳалақит бермайман. Нариги ўриндиқда ўтираман.

Собир: 5 йилдан бери кўришмаган ўртоғим билан кўришмоқчиман. Ғирт чапани. Ёшсиз, ниманиям тушунардингиз. Уятли гаплар бўлади. Сизнинг олдингизда ноқулай.

Юлдуз: Нимадан уяласиз? Қарз сўрайсизми?

Собир: Ҳа! Қаёқдан билдингиз?

Юлдуз: (кетади.) Кичкина деманг бизни…

Қўлида машинанинг калити Номусбек келади. Юлдузнинг ортидан тикилганча, Собир билан кўришади. Собир қучоқлашиб кўришса ҳам нигоҳи бошқа ёқда бўлган дўстидан жаҳли чиқади.

Собир: Э, мен бу ердаман.

Номусбек: У қиз ким? (Ортидан бормоқчи бўлади.) Юришлари танишда…

Собир: Сен бойваччага ҳамма қиз таниш. Ўттизга кириб уйланмаганингдан кейин шуда.

Номусбек: Мен энди битта қизни излаб умрим ўтяпти. Ўзингчи? Дўхтир бўламан деб ўттиздан ҳам ошгандирсан?

Собир: Менинг йўриғим бошқа. Пулим бўлганда, уйим бўлганда уйланиб болачақали бўлардим. (Номусбекнинг елкасига қўл ташлаб) Дарров айтмоқчи эмасдим, лекин ўзинг гап бошлаб қолдинг. Сени шунинг учун чақирдим. Суюнчи бер: уйланмоқчиман.

Номусбек: (Ҳафсаласи пир бўлиб ўриндиққа ўтириб шахматга қарайди.) Ҳар йили уйланасан. Отим ундай турмагандику?

Собир: Компъютерда бошқача кўрингандир? Онлайнда қандай бўлса, шундай тахладим. Бошқа қаерда турсин?. Шоҳимнинг олдида турмайдику?

Номусбек: Сенинг шоҳинг шоҳми? Менинг шоҳимни савлат тўкиб туришини кўр. Ҳозир сипоҳлари билан босиб олади.

Собир: Кўрамиз.

Номусбек: Кимга уйланяпсан ўзи? Яна отаси бермади деб йиғлаб юрасанми?

Собир: Бу сафар отаси йўғидан танладим.

Номусбек: Қанақа қиз ўзи? Ўзимизга ўхшаган ярим қишлоқ, ярми шаҳарлик шалдир-шулдурми?

Номусбек билан Собир шахмат ўйнаб ўтиришади. Шахмат доналари тахтага қаттиқ урилади.

Собир: Ўртоқ, сени бу ерга чақирганим… биласан, ҳозирча шаҳарда уйим йўқ. Ўша битмаган уйингни бериб тур. Бир йилми-икки йил яшаб турай.

Номусбек: У уйимга аппаратура жойлаштирганман.

Собир: Майли, яшайверамиз.

Номусбек: Бўлмайди. Шовқини ҳалақит беради. Шаҳар четидаги бир хоналимни бераман.

Собир: Раҳмат, раҳмат, дўстим. (Номусбекни ўпиб олади.) Раҳмат.

Номусбек: Сўлак қилдинг ҳаммаёқни. Ҳозир мот қўяман.

Юлдуз келганини пайқашмайди. Юлдуз йўталиб қўяди. Собир унга бир қарайди.

Юлдуз: Дўхтиржон ака, Сизни бошлиқ чақиряпти.

Собир: Балки Сизнинг макрингиз чақираётгандир?

Номусбек: Таниш овозда!

Юлдуз кетмоқчи бўлади. Номусбек унга эргашади.

Номусбек: Тўхтанг.

Юлдуз: (Ўгирилиб) Номусбек ака, Сизмисиз?

Номусбек: Юлдуз… Юлдузим.

Юлдуз ва Номусбек бир-бирига чопиб келади. Лекин Юлдуз ярим қадам қолганда, тўхтайди ва юзини тескари ўгиради. Кейин йиғлаганча чопиб чиқиб кетади.

Собир: Танишмисизлар?

Номусбек: Ҳа. Сен уни қандай танийсан?

Собир: Бизнинг реаблитацияда бир йилдан бери даволаняпти. Келинойинг… э… келининг.

Номусбек: Бўлиши мумкин эмас. У менинг ҳаётда топган энг энг гўзал, энг ширин хотирам. У менинг биринчи муҳаббатим. Қачондан бери уни танийсан? Боласини нима қипти?

Собир: Сақланмагани учун боласи тушиб қолган.

Номусбек: У сенга мен ҳақимда гапирармиди?

Собир: У ўйинқароқликдан бошқа нарсани билмасди.

Номусбек қўйнидан ўша таниш блокнотни, яъни кундаликни олади.

Номусбек: Бу нима, биласанми?

Собир: (блокнотни қўлга олиб) Болалар кийимлари дизайнлари.

Номусбек: Ажойиб ва бетакрор дизайнлар. Буни ким чизган, биласанми? Юлдуз чизган. Одамни савдо қиладиган қаллобларинг қўлига тушмасдан олдин чизган. Менга умид берган, мени бизнесда илҳомлантирган нарса мана шу! Тагимга қўша-қўша машина берган, бизнесимни гуриллатган нарса мана шу! У менинг умид юлдузим, орзу юлдузим.

Собир: Кечирасан, менга бор бойлигингни берсанг ҳам Юлдузни сенга бермайман.

Номусбек: Раҳматли дўстимнинг ҳурмати учун ҳам у қиз билан бирга бўлишим керак. Сен нима қиласан уни? Жувон бўлса… Ўзим сенга онаси ўпмаган битта қиз топиб бераман.

Собир: Демак, у қиз болалар боғчасида эканда ҳозир. (Номусбек ва Собир блокнотни талашади.) Ол! Мен раҳм қилиб, болаликдаги муҳаббат ҳурмати. Уни сенга бердим.

Юлдуз: Ўзим ҳам уни танлаган бўлардим.

Номусбек ва Юлдуз қўл ушлашиб олишади. Улар шод.

Номусбек: Сени ҳаммаёқдан изладим. Ҳамма Юлдуз исмли қизларни излаб чиқдим.

Юлдуз: Мендакасини тополмадингизми?

Номусбек: Биринчи муҳаббат битта бўларкан!

Юлдуз: А?

Номусбек: Кетдик-ми?

Юлдуз: Ҳа!

Собир: Менга қара, даволаш курслари ҳали тугагани йўқ.

Номусбек: Қўявер, энди менинг муҳаббатхонамда даволанади. Тузалиб кетади.

Собир: Сени тўйни бузиш учун эмас. Куёвжўраликка чақиргандим.

Номусбек: Ўзинг куёвжўра бўласан! Раҳмат, теллашамиз.

Номусбек ва Юлдуз чиқиб кетади. Собир ҳам хурсанд бўлиб ўтиради.

ТАЪЗИМ

29 июн-8 июл, 2014 йил

ВИЖДОН ЧЕГАРАСИ
Бир пардали драма

Қатнашчилар:

Капитан Назиров

Ойша опа Машарипова

Нафиса қизи

Майор Шокиров

Курсант Набиев

Биринчи парда, биринчи кўриниш

Симтўр тортилган чегара. Қоронғилик. Чегаранинг уёғида катта-катта сумка кўтарган икки аёл шарпаси кўринади. Улар атрофни аланг-жаланг кузатади. Аёлларнинг озғинроғи сумкасидан омбур чиқариб симларни қирқади, тўлачароғи гавдасига нисбатан чаққонлик билан тезликда тешикдан юмалаб ўтади.

Нафиса Ойшага бир неча сумкани келтириб беради. Сўнг симларни ўзи ҳам ўтиб, симларни беркитади.

Жасур: Тўхта. Нега чегарани буздинглар? (Юқоридан автомат кўтарган капитан Жасур Назиров икки аёлни нишонга олиб пастга тушади.) Қимирлама.

Аёллар чўчиб тушади. Улар сумкаларини қўйиб Жасурнинг айтганларига бўйсунади. Жасур уларга яқин келади.

Жасур: Сизлар Ўзбекистон чегарасини дахлсизлигини бузганингиз учун қўлга олиндингизлар. Энди қонун олдида жавоб берасизлар. Исми шарифингиз?

Ойша: Вой…

Жасур: Ўзингизни таништиринг!

Ойша опа: Вой, ман ўлай… Ойша Машарипова.

Жасур Ойша опадан автоматини олиб, Нафисага тўғирлайди.

Нафиса: Нафиса Машарипова.

Жасур: Қани, марказий постга кетамиз. Бу жойни аскарлар билан ҳар куни ямаймиз, ҳар тун бузилади. Аввал ҳам бузган экансизларда. Демак…

Ойша: Йўқ. Умримда биринчи марта ўтишим. Ўзингни ҳам болачақанг бордир Қиз бўлгунча, бир сиқим туз бўлгур… (ёш боладай йиғлаб) Яхшироқ кийим бормикан, деб ўтувдик…

Жасур: Аскарларга ишонмай бугун ўзим кузатишга чиқдим. Сумкада нима бор?

Ойша опа сумкаларни Жасурнинг оёғи тагига ташлайди.

Жасур: Очинглар…

Ойша опа: (сумкаларни очиб) Мана, мана сумкани очиб кўравер. Ҳаммаси кийим-кечак.

Ойша опа сумкаларни астойдил очиб ташлайди. Баъзиларини Жасурнинг оёғи остига ағдаради. Жасур ялтироқ либосларни автоматининг учи билан тинтиб бир-бир кўздан кечиради.

Жасур: Бошқа ҳеч нарсаларинг йўқми?

Ойша: Йўқ, йўқ. (чўнтакларини ушлаб)

Жасур: Нега чегаранинг пост қисмидан қонуний ўтмадиларинг?

Ойша опа: Энди яқинроқ йўлдан борайлик дедим. Яна шунча нарса билан ўтказадими, дедик… Унинг устига кеч бўлиб қолди.

Жасур: (ишонқирамай) Юринглар… Маҳкамада гаплашамиз.

Ойша: Жон болам, шошма. Шу қизим бахтли бўлсин. Тўйи яқин. Агар қўлга тушсам, қудаларнинг олдида нима деган одам бўламан?! Қуда хола чегарани бузишда қўлга тушган жиноятчи экан деса жуда хунук бўладику…

Жасур: Мен тўй экан, деб қонунни бузилишига қараб туролмайман. Нарсаларни йиғиштириб, олдимга тушинглар.

Ойша: Жасуржон… ўзингмисан… Ойша опангман… танимадингми, эшитувдим ўзимизга яқин жойга хизматга келганингни… (ўтириб олади.) Отанг раҳматлик ҳамманинг дуосини оладиган жуда яхши инсон эди. У бизга бригадир бўлиб ўтди. Ўта зуғумкор даврларда одамларга яхшилик қилиб яшади. Онанг билан бирга гектар чопардик. Улар ҳам мана шу Нафиса қизимни ўз қизларидай ўпиб, ардоқлаб катта қилишган. Гапим ёлғон бўлса шу туғилиб ўсган қишлоғингни тупроғи айтсин. Ўз синглингдай бўлган шу қизни тўйи бузилишини истамассан. Озгина меҳр шафқатинг бордир. Агар отанга, онангга тортган бўлсанг. Қонинг ўшаларники каби соф бўлса…

Рациядан овоз: Соҳил юлдузи, қабул.

Жасур бир рацияга, бир жиноятчиларга қараб жим туради.

Рациядан овоз: (баландроқ) Нега жим бўлиб қолдингиз? Тинчликми? Қабул… ҳеч қандай воқеа содир бўлмадими?

Жасур: Тинчлик… (рацияни ўчириб) Ҳаммаёқ тинч. алоқа тамом.

Рациядан: Эҳтиёт бўлинг. Тезда кўришамиз. Биз яқинлашиб қолдик. Алоқа тамом.

Ойша: Жон болам, бизга раҳминг келсин. Биз кетайлик. Шу икки ёш бахтли бўлиши учун бир марта яхшилик қил. Кетайлик… оналик сўзим бошқа ўтмаймиз. Тўйга ўтгина…

Ойша Жасурни силкийди. У индамай Нафисанинг гўзал қадди қоматига тикилиб қолади. Ойша нарсаларни жуда чаққонлик билан йиғиштиради. Ва қизининг қўлидан судраганча сумкаларни елкалаб қоронғилик қаърига сингиб кетади. Жасур бир нуқтага тикилиб қолади. Ҳарбий машина яқинлашиб келиб, яқинроқда тўхтайди. Бир неча папкани кўтариб олган, ёш бўлса-да, майор унвонли жуссаси кичик кўзойнакли Асад кириб келади.

Жасур: (ҳарбийча) Саломатлик тилайман, ўртоқ майор.

Асад: Салом. Эркин. (Жасур билан қўл бериб кўришади.) Ҳеч қандай нохуш ҳолат содир бўлмадими?

Жасур: Асло йўқ.

Асад: курсант Набиев!

Курсант чопиб келади.

Асад: Ҳужжатларни обкелинг.

Курсант: Хўп бўлади.

Асад: Хавфсизлик хизматидан муҳим топшириқ бор. (Курсантдан папкани олиб ичидан расмларни олади.) сизга тегишли бўлган чегара ҳудудидан бир гуруҳ жиноятчилар ўтиши мумкинлиги ҳақида маълумотлар бор. Бу ерни бир лаҳза ҳам кўз юммай кузатишингиз керак. Уларнинг қачон ўтишини ҳеч ким билмайди. Марҳамат, жиноятчиларнинг суратлари билан танишинг. Диққат билан қаранг. Эслаб қолинг. Энг ачинарлиси, гуруҳ аъзоларининг ичида сизнинг ҳамқишлоқларингиз ҳам бор.

Жасур суратлар ичидан Ойшанинг суратини кўриб, кўриб илон чаққандай ўзини ортга ташлайди. Ойшанинг сурати ерга тушади.

Асад: Сиз уни танийсизми?

Жасур: Йўқ. Кимгадир ўхшатдим… (Ойша кетган тарафга яширинча қараб)

Асад: Машинани ўт олдиринг. Бошқа постларга боришимиз керак.

Жасур Асаднинг қўлидан папкани олади. Асад кетади.

Асад: Омад ёр бўлсин. Ҳушёр бўлинг!

Жасур: Соғ бўлинг, ўртоқ майор. (Ойша кетган тарафга қараб) эҳ… Ойша опа… СИРТИНГИЗДАН ОНАГА ЎХШАЙСИЗ-А!?

ПАРДА